Κίνα: Σε επιφυλακή για το φαινόμενο Λα Νίνια που θα επηρεάσει τη χώρα έως το 2026
Η Κίνα εισέρχεται σε περίοδο αυξημένης μετεωρολογικής επαγρύπνησης, καθώς οι ειδικοί προειδοποιούν για την επανεμφάνιση του φαινομένου Λα Νίνια. Το φαινόμενο αναμένεται να εκδηλωθεί προς το τέλος του φθινοπώρου και να παραμείνει ενεργό μέχρι τις αρχές του 2026, επηρεάζοντας έντονα το κλίμα της χώρας. Σύμφωνα με τους κινεζικούς μετεωρολογικούς οργανισμούς, οι βόρειες περιοχές προβλέπεται να δεχτούν περισσότερες βροχοπτώσεις σε σχέση με τον μέσο όρο, ενώ ο νότος ενδέχεται να βιώσει ξηρασία και υψηλότερες θερμοκρασίες. Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η διαφοροποίηση αυτή ενδέχεται να έχει αντίκτυπο στη γεωργική παραγωγή, στα υδάτινα αποθέματα και στις τοπικές κοινότητες. Δείτε επίσης: Στεγαστική κρίση στο Λονδίνο: Οι τιμές ενοικίων «καίνε» ακόμα και τα προάστια Το Λα Νίνια είναι ένα περιοδικό φαινόμενο ψύξης των επιφανειακών υδάτων του Ειρηνικού Ωκεανού, το οποίο μεταβάλλει τις ατμοσφαιρικές ροές και προκαλεί αντιστροφή των συνηθισμένων καιρικών προτύπων. Συνήθως οδηγεί σε πλημμύρες, έντονες καταιγίδες ή παρατεταμένες ξηρασίες, ανάλογα με την περιοχή. Οι αρχές της Κίνας λαμβάνουν ήδη προληπτικά μέτρα, καθώς η διάρκεια και η ένταση του φαινομένου θα μπορούσαν να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στον πρωτογενή τομέα και την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας. Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Η Βραζιλία δείχνει τον δρόμο: Ρεκόρ μείωσης εκπομπών σε μόλις 15 χρόνια!
Η Βραζιλία δείχνει τον δρόμο: Ρεκόρ μείωσης εκπομπών σε μόλις 15 χρόνια!
Η Βραζιλία κατέγραψε το 2024 τη μεγαλύτερη μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου των τελευταίων 15 ετών, σύμφωνα με νέα δεδομένα που δόθηκαν στη δημοσιότητα, λίγες ημέρες πριν από την έναρξη της Διάσκεψης του ΟΗΕ για το Κλίμα (COP30). Η μείωση αυτή —η μεγαλύτερη ετήσια από το 2009— αποδίδεται κυρίως στην επιβράδυνση της αποψίλωσης των δασών, όπως αναφέρει το Παρατηρητήριο του Κλίματος, δίκτυο βραζιλιάνικων ΜΚΟ. Συγκεκριμένα, οι ακαθάριστες εκπομπές στη μεγαλύτερη χώρα της Λατινικής Αμερικής υποχώρησαν κατά 16,7% σε σχέση με το 2023. Θετικό μήνυμα για την κυβέρνηση Λούλα Τα στοιχεία θεωρούνται θετική εξέλιξη για την κυβέρνηση του προέδρου Λουίς Ινάσιου Λούλα ντα Σίλβα, ο οποίος θα φιλοξενήσει την COP30 από τις 10 Νοεμβρίου στην πόλη Μπελέμ, στην καρδιά του Αμαζονίου. Το Παρατηρητήριο επισημαίνει ότι τα αποτελέσματα «αντικατοπτρίζουν τον έλεγχο που ανέκτησε η κυβέρνηση στην αποψίλωση των δασών», η οποία είχε αφεθεί «εσκεμμένα ανεξέλεγκτη» την περίοδο διακυβέρνησης του ακροδεξιού πρώην προέδρου Ζαΐχ Μπολσονάρου. Δείτε επίσης: Invel Real Estate & Prodea Investments ενισχύουν τον αθλητισμό στη Μήλο με νέο γήπεδο 5×5 Μείωση της αποψίλωσης στον Αμαζόνιο Κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης Μπολσονάρου, η καταστροφή των δασών του Αμαζονίου είχε αυξηθεί σημαντικά, περιορίζοντας την ικανότητα του τροπικού δάσους να απορροφά αέρια του θερμοκηπίου. Από τότε που ο Λούλα επέστρεψε στην εξουσία το 2023, η αποψίλωση έχει μειωθεί σταθερά. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, μειώθηκε κατά 11% την περίοδο Αύγουστος 2024 – Ιούλιος 2025. Προκλήσεις και αντιφάσεις στην περιβαλλοντική πολιτική Παρά τη θετική πορεία, το Παρατηρητήριο του Κλίματος προειδοποιεί ότι τα οικονομικά δεδομένα του 2025 ενδέχεται να δυσκολέψουν τη διατήρηση του ρυθμού μείωσης εκπομπών και την τήρηση των διεθνών δεσμεύσεων της χώρας. Παράλληλα, η κυβέρνηση δέχεται έντονη κριτική για την υποστήριξή της σε νέα έργα εξόρυξης πετρελαίου στον Ατλαντικό, κοντά στις ακτές του Αμαζονίου. Η Petrobras, κρατική εταιρεία πετρελαίου, ξεκίνησε εξερευνητική γεώτρηση τον Οκτώβριο, μετά την έγκριση της υπηρεσίας περιβάλλοντος IBAMA. Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις εκφράζουν ανησυχία για τις επιπτώσεις τέτοιων έργων, υπογραμμίζοντας ότι τα ορυκτά καύσιμα αποτελούν την κύρια πηγή εκπομπών σε παγκόσμιο επίπεδο. Ο Λούλα, από την πλευρά του, τονίζει ότι τα έσοδα από το πετρέλαιο θα χρηματοδοτήσουν την ενεργειακή μετάβαση της χώρας. Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Νορβηγία: Απόφαση-ορόσημο του ΕΔΔΑ για τις εξορύξεις ορυκτών καυσίμων και την ευθύνη για το κλίμα
Νέα μονάδα αφαλάτωσης στην Πελοπόννησο: 1,55 εκατ. ευρώ από το ΥΠΕΝ για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας
Το ΥΠΕΝ εγκρίνει 1,55 εκατ. ευρώ για τη δημιουργία μονάδας αφαλάτωσης στον Δήμο Βέλου-Βόχας. Έργο με τεχνολογία αντίστροφης όσμωσης για 1.000 κ.μ. πόσιμου νερού ημερησίως και ενίσχυση της υδροδότησης στην Πελοπόννησο. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) ενέκρινε χρηματοδότηση ύψους 1,55 εκατ. ευρώ για τη δημιουργία φορητής μονάδας αφαλάτωσης θαλασσινού νερού στον Δήμο Βέλου-Βόχας, ενισχύοντας την υδροδότηση μιας περιοχής που πλήττεται διαχρονικά από λειψυδρία. Το έργο εντάσσεται στο Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης “Περιβάλλον και Ενέργεια” και στοχεύει στην παραγωγή 1.000 κυβικών μέτρων πόσιμου νερού ημερησίως, προσφέροντας άμεση ανακούφιση στους κατοίκους της περιοχής. Η υπογραφή της απόφασης από τον Υπουργό Σταύρο Ν. Παπασταύρου σηματοδοτεί ένα ακόμα βήμα στην προσπάθεια θωράκισης περιοχών που επηρεάζονται από την κλιματική κρίση και την έλλειψη υδάτινων αποθεμάτων. Δείτε επίσης: Στεγαστική κρίση στο Λονδίνο: Οι τιμές ενοικίων «καίνε» ακόμα και τα προάστια Η νέα μονάδα θα εγκατασταθεί σε προκατασκευασμένο container και θα λειτουργεί με τεχνολογία αντίστροφης όσμωσης (RO). Περιλαμβάνει αντλία θαλάσσιου νερού, δεξαμενές καθίζησης και αποθήκευσης, καθώς και σύστημα μετακατεργασίας για ρύθμιση pH και σκληρότητας. Το νερό θα οδηγείται σε δημοτική δεξαμενή μέσω νέου αγωγού, ενώ προβλέπεται περιβαλλοντικά ασφαλής διάθεση της άλμης. Η πρόσκληση του ΥΠΕΝ προς τον Δήμο προβλέπει ότι οι προτάσεις θα υποβάλλονται ηλεκτρονικά από 1η Οκτωβρίου έως 30 Νοεμβρίου 2025. Οι δαπάνες θα είναι επιλέξιμες εφόσον τηρούνται οι κανόνες διαφάνειας και νομιμότητας στις δημόσιες συμβάσεις, ενώ η ολοκλήρωση του έργου πρέπει να γίνει έως 31 Δεκεμβρίου 2025. Το έργο χαρακτηρίζεται πιλοτικό για την ενίσχυση μικρών και μεσαίων δήμων που αντιμετωπίζουν οξύ πρόβλημα υδατικών ελλειμμάτων. Σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί μέρος της εθνικής στρατηγικής για βιώσιμη διαχείριση υδάτων, με στόχο την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των τοπικών κοινωνιών απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Η σημασία των σούπερ κοραλλιών για την επιβίωση των υφάλων
Νορβηγία: Απόφαση-ορόσημο του ΕΔΔΑ για τις εξορύξεις ορυκτών καυσίμων και την ευθύνη για το κλίμα
Το ΕΔΔΑ θέτει νέο νομικό πλαίσιο: η Νορβηγία οφείλει να αξιολογεί τις παγκόσμιες κλιματικές επιπτώσεις πριν εγκρίνει έργα εξόρυξης. Μια ιστορική απόφαση που επηρεάζει το μέλλον των έργων εξόρυξης πετρελαίου και φυσικού αερίου έλαβε το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ), δημιουργώντας νέο νομικό προηγούμενο για την περιβαλλοντική ευθύνη και την κλιματική αλλαγή, με επίκεντρο τη Νορβηγία. Η υπόθεση Greenpeace Nordic και άλλοι κατά Νορβηγίας αφορούσε τις ΜΚΟ Greenpeace Nordic και Nature and Youth, καθώς και έξι ακτιβιστές, οι οποίοι υποστήριξαν ότι η νορβηγική κυβέρνηση παραβίασε τα ανθρώπινα δικαιώματά τους εγκρίνοντας άδειες εξόρυξης πετρελαίου στη Θάλασσα του Μπάρεντς, χωρίς να αξιολογήσει πλήρως τις επιπτώσεις για το κλίμα. Παρότι το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι η Νορβηγία δεν παραβίασε τα ανθρώπινα δικαιώματα στην παρούσα υπόθεση, τόνισε ότι όλα τα μελλοντικά έργα ορυκτών καυσίμων οφείλουν να λαμβάνουν υπόψη τις παγκόσμιες επιπτώσεις στο κλίμα, συμπεριλαμβανομένων των εκπομπών που προκύπτουν από την καύση των καυσίμων, ανεξαρτήτως της τοποθεσίας. Δείτε επίσης: Invel Real Estate & Prodea Investments ενισχύουν τον αθλητισμό στη Μήλο με νέο γήπεδο 5×5 Σύμφωνα με τον Sébastien Duyck, δικηγόρο του Centre for International Environmental Law (CIEL), η απόφαση δημιουργεί ένα καθοριστικό προηγούμενο: «Οι κυβερνήσεις δεν μπορούν να εγκρίνουν έργα που προκαλούν μη αναστρέψιμη ζημιά στο κλίμα χωρίς δικαστική έγκριση. Οι ΜΚΟ και οι πολίτες αποκτούν πλέον ισχυρότερη νομική βάση για να αμφισβητήσουν έργα ορυκτών καυσίμων παγκοσμίως.» Παρά το γεγονός ότι η ετυμηγορία δεν θεωρήθηκε «νίκη» για τους ακτιβιστές, το ΕΔΔΑ επιβεβαίωσε πως τα κράτη έχουν νομική υποχρέωση να πραγματοποιούν ολοκληρωμένες κλιματικές αξιολογήσεις πριν εγκρίνουν νέα έργα πετρελαίου ή φυσικού αερίου — υποχρέωση που περιλαμβάνει και τις έμμεσες εκπομπές από την καύση καυσίμων, εντός και εκτός συνόρων. Η δικηγόρος Cathrine Hambro από το Ανώτατο Δικαστήριο της Νορβηγίας σημείωσε χαρακτηριστικά: «Δεν υπάρχει ούτε μία συνεχιζόμενη παραγωγή πετρελαίου στη Νορβηγία που να πληροί αυτές τις απαιτήσεις.» Η υπόθεση ξεκίνησε το 2016, όταν οι οργανώσεις προσέβαλαν την απόφαση της κυβέρνησης να ανοίξει νέα τμήματα της Θάλασσας του Μπάρεντς για εξόρυξη. Μετά την εξάντληση όλων των εσωτερικών ενδίκων μέσων το 2021, η υπόθεση οδηγήθηκε στο ΕΔΔΑ στο Στρασβούργο. Με τη νέα απόφαση, η Νορβηγία υποχρεώνεται να πραγματοποιεί επικαιροποιημένες περιβαλλοντικές μελέτες προτού εγκρίνει νέα έργα, ενισχύοντας τη διαφάνεια και τη συμμετοχή πολιτών, ΜΚΟ και δικαστικών αρχών στις διαδικασίες. Οι ειδικοί θεωρούν την απόφαση ορόσημο για τη σύνδεση του διεθνούς δικαίου ανθρωπίνων δικαιωμάτων με την περιβαλλοντική ευθύνη. Όπως υπογράμμισε η Nikki Reisch, διευθύντρια του προγράμματος Κλίματος και Ενέργειας στο CIEL: «Η επέκταση της παραγωγής ορυκτών καυσίμων εν μέσω της κλιματικής κρίσης είναι νομικά αδικαιολόγητη. Αυτή η απόφαση δεν κάνει τα έργα πιο βιώσιμα — απλώς καθυστερεί την αναπόφευκτη κρίση.» Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Καύσωνες: Νέα μελέτη συνδέει τη ζέστη με αύξηση υπνικής άπνοιας
Καύσωνες: Νέα μελέτη συνδέει τη ζέστη με αύξηση υπνικής άπνοιας
Οι καύσωνες αυξάνουν τα περιστατικά αποφρακτικής υπνικής άπνοιας, δείχνει ευρωπαϊκή μελέτη Μια μεγάλη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό European Respiratory Journal συνδέει τους καύσωνες με αύξηση της συχνότητας και της βαρύτητας της αποφρακτικής υπνικής άπνοιας. Η υπνική άπνοια, πέρα από την υπερύπνωση και την υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας, συνδέεται με σοβαρούς κινδύνους για την υγεία — υπέρταση, εγκεφαλικά, καρδιακά νοσήματα και διαβήτη τύπου 2. Ερευνητές από το Ινστιτούτο Υγείας Ύπνου της Αδελαΐδας και το FHMRI του Πανεπιστημίου Flinders ανέλυσαν δεδομένα από 67.558 χρήστες αισθητήρων ύπνου σε 17 ευρωπαϊκές χώρες, για την περίοδο Ιανουάριος 2020–Σεπτέμβριος 2024. Κατά μέσο όρο, κάθε περιοχή αντιμετώπισε δύο έως τρεις καύσωνες ετησίως μέσα στο διάστημα της μελέτης. Τα ευρήματα δείχνουν ότι κατά τη διάρκεια καυσώνων η αποφρακτική υπνική άπνοια γίνεται πιο συχνή και πιο σοβαρή: ο κίνδυνος εμφάνισης μέτριας έως σοβαρής μορφής αυξανόταν κατά 13% στην κορύφωση ενός καύσωνα. Επιπλέον, για κάθε 1°C αύξηση της θερμοκρασίας μέσα σε ένα επεισόδιο καύσωνα, η συχνότητα μέτριας/σοβαρής άπνοιας ανέβαινε κατά 1,1%. Ο κίνδυνος ήταν ακόμη μεγαλύτερος όταν οι νύχτες ήταν και πολύ υγρές. Δείτε επίσης: Το μέλλον των social media μετά το TikTok — πού πηγαίνει η προσοχή Οι συγγραφείς τονίζουν πως οι ζεστές νύχτες — και ειδικά ο συνδυασμός υψηλής θερμοκρασίας και υγρασίας — φαίνεται να επιδεινώνουν την αναπνοή κατά τη διάρκεια του ύπνου, ωθώντας περιστατικά σε πιο σοβαρά επίπεδα. Ωστόσο, τα ακριβή παθοφυσιολογικά μηχανίσματα παραμένουν προς διερεύνηση. Η ομάδα σκοπεύει να προχωρήσει σε νέες αναλύσεις για να κατανοήσει γιατί χειροτερεύει η αποφρακτική υπνική άπνοια κατά τους καύσωνες και κατά πόσο μέτρα όπως η ψύξη των υπνοδωματίων ή αλλαγές συμπεριφοράς (π.χ. καλύτερος αερισμός, χρήση κλιματισμού) μπορούν να περιορίσουν τον αντίκτυπο. Συμπερασματικά, τα αποτελέσματα υπογραμμίζουν έναν ακόμη τρόπο με τον οποίο τα ακραία καιρικά φαινόμενα επιβαρύνουν την υγεία — και προσθέτουν ένα επιπλέον λόγο για την προσαρμογή των συστάσεων υγείας και της κλινικής φροντίδας κατά τις θερμές περιόδους. Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Κλιματική αλλαγή: Ακραία φαινόμενα κοστίζουν 43 δισ. ευρώ στην Ευρώπη
Lancet: Η κλιματική κρίση κοστίζει ζωές – Ραγδαία αύξηση θανάτων και ρύπανσης παγκοσμίως
Η αδυναμία προσαρμογής στην κλιματική κρίση έχει πλέον σοβαρές συνέπειες για τη ζωή, την υγεία και την ευημερία των ανθρώπων, με τα θερμοκρασιακά ρεκόρ να μεταφράζονται σε χιλιάδες θανάτους ετησίως.Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της έκθεσης «Lancet Countdown on Health and Climate Change», που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό The Lancet. Σύμφωνα με τα ευρήματα, το 2024 καταγράφηκε ως το θερμότερο έτος στην ιστορία, με δραματικές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία. Σε παγκόσμιο επίπεδο, κάθε άνθρωπος εκτέθηκε σε 16 επιπλέον ημέρες επικίνδυνης ζέστης, αποτέλεσμα της κλιματικής αλλαγής. Οι πιο ευάλωτες ομάδες — βρέφη κάτω του ενός έτους και ηλικιωμένοι άνω των 65 — βίωσαν κατά μέσο όρο 20 ημέρες καύσωνα, αριθμοί που αντιστοιχούν σε αύξηση 389% και 304% αντίστοιχα, σε σχέση με τον μέσο όρο της περιόδου 1986–2005. Ένας νέος δείκτης της φετινής έκθεσης αποκαλύπτει ότι η θνησιμότητα λόγω θερμότητας έχει αυξηθεί κατά 23% από τη δεκαετία του 1990. Ο μέσος ετήσιος αριθμός θανάτων φτάνει πλέον τους 546.000 για την περίοδο 2012–2021. Ρεκόρ θερμότητας, ρύπανσης και επισιτιστικής ανασφάλειας Οι υψηλότερες θερμοκρασίες και οι παρατεταμένες ξηρασίες έχουν συμβάλει και στην έκρηξη δασικών πυρκαγιών.Η ρύπανση από μικροσωματίδια (PM2.5) που παράγεται από τον καπνό των πυρκαγιών, συνδέεται με 154.000 θανάτους το 2024 — αύξηση 36% σε σχέση με τον μέσο όρο της περιόδου 2003–2012. Ταυτόχρονα, η συνδυαστική επίδραση ξηρασίας και καύσωνα οδήγησε σε αύξηση 123 εκατομμυρίων ανθρώπων που αντιμετωπίζουν μέτρια ή σοβαρή επισιτιστική ανασφάλεια το 2023, σε σύγκριση με τον μέσο όρο 1981–2010. Δείτε επίσης: Γιατί το marketing της ενσυναίσθησης είναι η επόμενη μεγάλη τάση Η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα «σκοτώνει» Η έκθεση υπογραμμίζει πως 2,5 εκατομμύρια θάνατοι κάθε χρόνο οφείλονται στην ατμοσφαιρική ρύπανση που προκαλείται από την καύση ορυκτών καυσίμων.Παράλληλα, η συνεχιζόμενη εξάρτηση από άνθρακα, πετρέλαιο και φυσικό αέριο επιβαρύνει και τις οικονομίες: το 2023, οι κυβερνήσεις δαπάνησαν 956 δισεκατομμύρια δολάρια σε επιδοτήσεις ορυκτών καυσίμων, την ώρα που οι μεγάλοι ενεργειακοί όμιλοι επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους σε ρυθμό τριπλάσιο από αυτόν που θεωρείται βιώσιμο για τον πλανήτη. Απώλειες δασών και νέα ρεκόρ ρύπων Παράλληλα, η καταστροφή φυσικών οικοσυστημάτων συνεχίζεται με ανησυχητικούς ρυθμούς.Μόνο το 2023 χάθηκαν πάνω από 128 εκατομμύρια εκτάρια δασών, αύξηση 24% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, ενώ οι εκπομπές ρύπων συνεχίζουν να σπάνε κάθε προηγούμενο ρεκόρ. Υπάρχει και ελπίδα: 160.000 ζωές σώζονται κάθε χρόνο Παρά τη ζοφερή εικόνα, η έκθεση αναγνωρίζει και θετικές εξελίξεις: οι δράσεις που στοχεύουν στη μείωση των εκπομπών και τη μετάβαση σε καθαρότερες μορφές ενέργειας έχουν σωτήριο αποτέλεσμα.Υπολογίζεται ότι 160.000 ζωές σώζονται ετησίως χάρη στην απομάκρυνση από τον άνθρακα και τον καθαρότερο αέρα που προκύπτει, ενώ η παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές έφτασε σε ιστορικά υψηλά επίπεδα. Έκκληση για άμεση δράση Οι συντάκτες του Lancet Countdown τονίζουν την ανάγκη επιτάχυνσης των πολιτικών για την αντιμετώπιση και προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, καλώντας τις κυβερνήσεις να κινηθούν πιο αποφασιστικά στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Η ένατη ετήσια έκθεση του Lancet Countdown on Health and Climate Change εκπονήθηκε υπό την ηγεσία του University College London, σε συνεργασία με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και τη συνεισφορά 128 επιστημόνων από 71 ακαδημαϊκά ιδρύματα και οργανισμούς του ΟΗΕ παγκοσμίως. Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Greenpeace: 9 στους 10 πολίτες ζητούν άμεση προστασία των δασών και δράση ενάντια στην κλιματική κρίση
Μελέτη: Η βιομηχανία κρέατος στις ΗΠΑ συμβάλλει καθοριστικά στην κλιματική κρίση
Μια εκτεταμένη επιστημονική μελέτη από τα Πανεπιστήμια Μίσιγκαν και Μινεσότα, που δημοσιεύτηκε στο Nature Climate Change, φέρνει στο φως τον σημαντικό ρόλο της βιομηχανίας κρέατος των Ηνωμένων Πολιτειών στην επιτάχυνση της κλιματικής αλλαγής. Σύμφωνα με τα ευρήματα, κάθε στάδιο της εφοδιαστικής αλυσίδας – από την παραγωγή ζωοτροφών και την εκτροφή ζώων, έως τη μεταφορά και τη συσκευασία του τελικού προϊόντος – συμβάλλει στην παραγωγή τεράστιων ποσοτήτων αερίων του θερμοκηπίου, καθιστώντας την κατανάλωση κρέατος έναν από τους πιο ρυπογόνους τομείς του διατροφικού συστήματος. Οι αριθμοί πίσω από τις εκπομπές Η έρευνα εστίασε στα τρία βασικά είδη κρέατος που καταναλώνονται στις ΗΠΑ — μοσχαρίσιο, χοιρινό και κοτόπουλο — και αποτύπωσε τις επιπτώσεις τους σε κάθε στάδιο παραγωγής και διανομής.Οι ερευνητές υπολόγισαν ότι περισσότεροι από 11 εκατομμύρια τόνοι κρέατος καταναλώνονται ετησίως σε 3.531 πόλεις, παράγοντας περίπου 329 εκατομμύρια τόνους διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) — ποσότητα που αντιστοιχεί στις εκπομπές ηλεκτροδότησης εκατομμυρίων κατοικιών για έναν ολόκληρο χρόνο. Ανισότητες στις εκπομπές και η σημασία της γεωγραφίας Ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα της μελέτης είναι ότι οι εκπομπές δεν κατανέμονται ομοιόμορφα.Η γεωγραφική θέση μιας πόλης, το πού παράγεται, πώς μεταφέρεται και πού επεξεργάζεται το κρέας, επηρεάζουν δραματικά το συνολικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Για παράδειγμα, το μοσχαρίσιο κρέας που καταναλώνεται στο Λος Άντζελες περνά μέσα από ένα πολύπλοκο δίκτυο παραγωγής:επεξεργάζεται σε δέκα διαφορετικές κομητείες, οι οποίες προμηθεύονται ζώα από 469 κομητείες, ενώ οι ζωοτροφές προέρχονται από 828 διαφορετικές περιοχές. Δείτε επίσης: IKEA: Επενδύει 720 εκατ. ευρώ στη Βαλτική για βιώσιμη δασική ανάπτυξη Αυτό το εκτεταμένο σύστημα δημιουργεί εκπομπές σε κάθε στάδιο — από τη χρήση λιπασμάτων, τη διαχείριση αποβλήτων, έως και τις μεταφορές με φορτηγά και ψυγεία που καταναλώνουν καύσιμα υψηλής έντασης. «Κλειδί» η αλλαγή διατροφικών συνηθειών και η μείωση σπατάλης Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η κατανάλωση κρέατος αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους παράγοντες εκπομπών παγκοσμίως.Η μείωση της σπατάλης τροφίμων και η στροφή σε εναλλακτικές πηγές πρωτεΐνης, όπως φυτικά ή καλλιεργημένα προϊόντα, θα μπορούσαν να περιορίσουν στο μισό τις συνολικές εκπομπές της βιομηχανίας κρέατος στις ΗΠΑ. Η μελέτη επισημαίνει ότι η αντιμετώπιση του προβλήματος δεν περιορίζεται μόνο στις φάρμες ή στις παραγωγικές μονάδες — απαιτεί μια ολιστική αναδιάρθρωση του τρόπου που παράγουμε, μεταφέρουμε και καταναλώνουμε τρόφιμα. Καινοτόμα προσέγγιση με γεωχωρικά δεδομένα Για πρώτη φορά, οι ερευνητές χαρτογράφησαν γεωχωρικά τη σύνδεση κάθε πόλης των ΗΠΑ με τις εκπομπές που προκαλεί το κρέας που καταναλώνει.Χρησιμοποιώντας προηγμένα εργαλεία ανάλυσης δεδομένων, κατέγραψαν τις ενεργειακές ροές και τις αλυσίδες εφοδιασμού, αποκαλύπτοντας την έκταση και την πολυπλοκότητα του συστήματος παραγωγής κρέατος. Ελληνική παρουσία στη διεθνή έρευνα Ανάμεσα στους επιστήμονες που συμμετείχαν στη μελέτη βρίσκεται και ο Δημήτριος Γουναρίδης, λέκτορας Γεωχωρικών Δεδομένων στο Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν.Ο Έλληνας ερευνητής είχε καθοριστική συμβολή στην ανάλυση και την οπτικοποίηση των δεδομένων, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη ενός εργαλείου πολιτικής που μπορεί να βοηθήσει τις κυβερνήσεις να εντοπίσουν τα στάδια της αλυσίδας με τη μεγαλύτερη ρύπανση και να σχεδιάσουν στοχευμένα μέτρα μείωσης εκπομπών. Το μήνυμα της μελέτης Το βασικό συμπέρασμα είναι σαφές: Η μείωση των εκπομπών από την κατανάλωση κρέατος δεν μπορεί να επιτευχθεί μόνο με τεχνολογικές λύσεις ή αλλαγές στη γεωργία.Απαιτείται μια ριζική μεταμόρφωση του ίδιου του διατροφικού μοντέλου, με έμφαση στη βιωσιμότητα, την τοπικότητα και τη συνειδητή κατανάλωση. Μπορεί να σας ενδιαφέρει: ΣΒΠΕ: Το πλαστικό παραμένει αναντικατάστατο υλικό στη συσκευασία τροφίμων
Οικονομικό σοκ από φυσικές καταστροφές: Η κλιματική κρίση σε αριθμούς
Οι φυσικές καταστροφές δεν αφήνουν πίσω τους μόνο ερείπια, αλλά και ένα τεράστιο οικονομικό κόστος που βαραίνει κοινωνίες, επιχειρήσεις και κυβερνήσεις σε ολόκληρο τον κόσμο.Το 2024, το συνολικό ύψος των παγκόσμιων οικονομικών απωλειών έφτασε τα 368 δισ. δολάρια, σύμφωνα με την εταιρεία Aon — ένα ποσό που επιβεβαιώνει τη μετατροπή των φυσικών φαινομένων σε σταθερό οικονομικό ρίσκο. Από αυτό το ποσό, το 60% των ζημιών δεν καλύφθηκε από ασφάλιση, αφήνοντας εκατομμύρια νοικοκυριά και επιχειρήσεις εκτεθειμένα.Αν και η συνολική ζημιά ήταν ελαφρώς χαμηλότερη σε σχέση με το 2023 (κατά 7,3%), παραμένει 14% πάνω από τον μέσο ετήσιο όρο. Το 2024 σηματοδότησε την ένατη συνεχόμενη χρονιά όπου οι απώλειες ξεπέρασαν τα 300 δισ. δολάρια, δείχνοντας πως η κλιματική κρίση έχει μετατραπεί σε μόνιμο οικονομικό παράγοντα με παγκόσμιο αντίκτυπο. Οι πιο ακριβές φυσικές καταστροφές όλων των εποχών Η Statista καταγράφει ότι αρκετά γεγονότα έχουν ξεπεράσει το φράγμα των 100 δισ. δολαρίων σε ζημιές.Η πιο δαπανηρή καταστροφή της σύγχρονης ιστορίας παραμένει ο σεισμός του 2011 στην Ιαπωνία, που προκάλεσε τσουνάμι και το πυρηνικό ατύχημα της Φουκουσίμα, με κόστος που άγγιξε τα 235 δισ. δολάρια. Δείτε επίσης: Στεγαστική κρίση στο Λονδίνο: Οι τιμές ενοικίων «καίνε» ακόμα και τα προάστια Ακολουθούν: • ο τυφώνας Κατρίνα (2005) στη Νέα Ορλεάνη,• και ο τυφώνας Χάρβεϊ (2017) σε Τέξας και Λουιζιάνα — με ζημιές περίπου 125 δισ. δολάρια έκαστος. Πιο πρόσφατα, στις 30 Σεπτεμβρίου 2024, σεισμός 6,9 Ρίχτερ στις Φιλιππίνες προκάλεσε 72 θανάτους και σχεδόν 300 τραυματισμούς, καταστρέφοντας κρίσιμες υποδομές. Ήταν ο φονικότερος σεισμός της χώρας την τελευταία δεκαετία. Το κενό της ασφάλισης: ποιος πληρώνει το τίμημα Το μεγαλύτερο μέρος των μη ασφαλισμένων ζημιών του 2024 προήλθε από πλημμύρες, τροπικούς κυκλώνες, σεισμούς στην Ιαπωνία και ακραία καιρικά φαινόμενα που έπληξαν Ασία, Νότια Αμερική και Ευρώπη. Η Munich Re υπολόγισε ότι οι ασφαλισμένες ζημιές ανήλθαν στα 140 δισ. δολάρια, κάνοντας το 2024 μία από τις τρείς πιο δαπανηρές χρονιές από το 1980.Παράλληλα, κάθε χρόνο 40.000–50.000 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους εξαιτίας φυσικών καταστροφών — μια δραματική υπενθύμιση ότι η κλιματική κρίση δεν είναι μόνο οικονομικό, αλλά πρωτίστως ανθρώπινο πρόβλημα. Η Ελλάδα και ο λογαριασμός της καταιγίδας Daniel Η καταιγίδα Daniel, που έπληξε τη Θεσσαλία τον Σεπτέμβριο του 2023, παραμένει το πιο δαπανηρό καιρικό φαινόμενο στην ελληνική ιστορία.Οι ζημιές εκτιμώνται ότι ξεπερνούν τα 2,5 δισ. ευρώ, ενώ ορισμένες εκτιμήσεις ανεβάζουν το τελικό κόστος έως και 5 δισ. ευρώ. Περίπου το 70% των καλλιεργειών βαμβακιού στην περιοχή καταστράφηκε, προκαλώντας σοβαρές απώλειες εισοδήματος στους αγρότες και μεγάλες επιπτώσεις στην τοπική οικονομία.Οι αξιολογήσεις συνεχίζονται, ωστόσο το φαινόμενο χαρακτηρίστηκε ήδη ως το πιο έντονο και καταστροφικό του 21ου αιώνα στην Ελλάδα. Η νέα “οικονομία” της κλιματικής κρίσης Τα στοιχεία αποκαλύπτουν πως οι φυσικές καταστροφές δεν είναι πλέον απρόβλεπτα γεγονότα, αλλά επανερχόμενοι οικονομικοί κλυδωνισμοί.Η ανάγκη για ενισχυμένη ασφαλιστική κάλυψη, ανθεκτικές υποδομές και προληπτικές πολιτικές προσαρμογής είναι πλέον πιο επιτακτική από ποτέ — ειδικά για χώρες όπως η Ελλάδα, που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των κλιματικών επιπτώσεων. Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Σεπτέμβριος 2025: Ο Τρίτος Θερμότερος στην Ιστορία του Πλανήτη
Κλιματική κρίση και φτώχεια: Ένα διπλό πλήγμα για 900 εκατομμύρια ανθρώπους
Η κλιματική αλλαγή και η φτώχεια δημιουργούν ένα εκρηκτικό μείγμα που επιβαρύνει εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον πλανήτη.Σύμφωνα με νέα έκθεση του ΟΗΕ, σχεδόν 900 εκατομμύρια άνθρωποι —δηλαδή το 80% των φτωχότερων πληθυσμών του κόσμου— βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των κλιματικών κινδύνων: καύσωνες, πλημμύρες, ξηρασίες και ατμοσφαιρική ρύπανση. «Κανείς δεν μένει ανεπηρέαστος από τις ολοένα και πιο σοβαρές συνέπειες της κλιματικής κρίσης, όμως οι φτωχότεροι είναι αυτοί που πλήττονται περισσότερο», τόνισε ο Χαολιάνγκ Σου, μεταβατικός επικεφαλής του Προγράμματος Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών (UNDP). Ο ίδιος κάλεσε τους παγκόσμιους ηγέτες να μετατρέψουν τη Διάσκεψη COP30 που θα διεξαχθεί τον επόμενο μήνα στη Βραζιλία σε σημείο καμπής, υπογραμμίζοντας πως «η δράση για το κλίμα πρέπει να θεωρείται ταυτόχρονα δράση κατά της φτώχειας». 1,1 δισ. άνθρωποι σε πολυδιάστατη φτώχεια Η έκθεση, που συντάχθηκε από το UNDP και το ερευνητικό κέντρο Oxford Poverty and Human Development Initiative (OPHI), παρουσιάζει τον Παγκόσμιο Δείκτη Πολυδιάστατης Φτώχειας (MPI) για 109 χώρες, καλύπτοντας 6,3 δισεκατομμύρια ανθρώπους. Ο δείκτης αξιολογεί όχι μόνο το εισόδημα, αλλά και παραμέτρους όπως: • η πρόσβαση σε εκπαίδευση,• η κατάλληλη στέγαση και αποχέτευση,• ο υποσιτισμός και η παιδική θνησιμότητα,• η πρόσβαση σε ηλεκτρικό ρεύμα και καθαρό νερό. Τα δεδομένα δείχνουν ότι 1,1 δισεκατομμύριο άνθρωποι ζουν σήμερα σε συνθήκες οξείας πολυδιάστατης φτώχειας, ενώ οι μισοί είναι παιδιά — ένας αριθμός που παραμένει σχεδόν αμετάβλητος σε σχέση με πέρυσι. Η ακραία ζέστη: ο μεγαλύτερος κίνδυνος Η υποσαχάρια Αφρική (565 εκατομμύρια άνθρωποι) και η Νότια Ασία (390 εκατομμύρια) βρίσκονται στο επίκεντρο της κρίσης: περιοχές με το υψηλότερο ποσοστό φτώχειας και την εντονότερη έκθεση σε κλιματικούς κινδύνους. Η μελέτη καταγράφει τέσσερις βασικές απειλές: 1. Ακραία ζέστη – τουλάχιστον 30 ημέρες ετησίως πάνω από 35°C.2. Ξηρασία.3. Πλημμύρες.4. Ατμοσφαιρική ρύπανση με υψηλά επίπεδα μικροσωματιδίων. Δείτε επίσης: Στεγαστική κρίση στο Λονδίνο: Οι τιμές ενοικίων «καίνε» ακόμα και τα προάστια Περίπου 887 εκατομμύρια άνθρωποι είναι εκτεθειμένοι σε τουλάχιστον μία από αυτές τις απειλές.Η ακραία ζέστη πλήττει 608 εκατομμύρια, η ρύπανση επηρεάζει 577 εκατομμύρια, ενώ 465 εκατομμύρια βιώνουν πλημμύρες και 207 εκατομμύρια ξηρασίες. Ακόμη πιο ανησυχητικό: • 650 εκατομμύρια άνθρωποι εκτίθενται σε τουλάχιστον δύο απειλές,• 309 εκατομμύρια σε τρεις,• και 11 εκατομμύρια αντιμετωπίζουν όλες τις παραπάνω — μέσα σε ένα μόνο έτος. Η πρόοδος απειλείται Η νότια Ασία, παρά τη σημαντική μείωση των ποσοστών φτώχειας τα τελευταία χρόνια, βλέπει τώρα το 99% των φτωχών πληθυσμών της να ζει υπό τουλάχιστον έναν κλιματικό κίνδυνο.Το UNDP προειδοποιεί ότι χωρίς συντονισμένες πολιτικές που θα συνδυάζουν αντιμετώπιση της φτώχειας και δράση για το κλίμα, οι κατακτήσεις δεκαετιών μπορεί να χαθούν. Η μέση παγκόσμια θερμοκρασία έχει ήδη αυξηθεί κατά 1,4°C από τον 19ο αιώνα, και η τάση αυτή αναμένεται να επιδεινωθεί, επηρεάζοντας δυσανάλογα τους φτωχότερους πληθυσμούς. «Μπροστά σε αυτές τις πολλαπλές πιέσεις, πρέπει να περάσουμε από τη διαπίστωση στη δράση», υπογραμμίζει η έκθεση.«Η ευθυγράμμιση της μείωσης της φτώχειας με τις πολιτικές για το κλίμα και την αποκατάσταση των οικοσυστημάτων μπορεί να δημιουργήσει πραγματικά ανθεκτικές κοινότητες σε έναν πλανήτη που υπερθερμαίνεται». Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Greenpeace: 9 στους 10 πολίτες ζητούν άμεση προστασία των δασών και δράση ενάντια στην κλιματική κρίση
Greenpeace: 9 στους 10 πολίτες ζητούν άμεση προστασία των δασών και δράση ενάντια στην κλιματική κρίση
Η Greenpeace Βραζιλίας έστειλε ισχυρό μήνυμα προς τους εκπροσώπους των χωρών που συμμετέχουν στη συνάντηση προετοιμασίας της Διάσκεψης για το Κλίμα (COP30) στη Μπραζίλια, καλώντας για επείγουσα δράση με στόχο τον τερματισμό της καταστροφής των δασών. Με εντυπωσιακές προβολές φωτός στο κτίριο του Κογκρέσου και σε σημεία-ορόσημα της πόλης, εμφανίστηκαν τα συνθήματα: • “COP30: Act for forests, act for climate”• “COP30: Protejam as florestas”(στα ελληνικά: “COP30: Αναλάβετε δράση για τα δάση, αναλάβετε δράση για το κλίμα” και “COP30: Προστατεύστε τα δάση”). Η παρέμβαση της Greenpeace συνοδεύτηκε από τη δημοσίευση μιας νέας διεθνούς έρευνας, που φανερώνει τη συντριπτική υποστήριξη των πολιτών υπέρ της προστασίας των δασών. Διεθνής δημοσκόπηση: 9 στους 10 ζητούν δράση για τα δάση Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε από την Opinium για λογαριασμό της διεθνούς Greenpeace σε 17 χώρες και στις πέντε ηπείρους, αποκάλυψε ότι: • 86% των πολιτών θεωρεί ότι η προστασία των δασών είναι ζωτικής σημασίας για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.• 82% ζητεί από τις κυβερνήσεις τους να αναλάβουν περισσότερη δράση για τη διατήρηση των δασικών οικοσυστημάτων. Η έρευνα υπογραμμίζει τη σαφή απαίτηση της παγκόσμιας κοινής γνώμης για τον τερματισμό της αποψίλωσης και τη στροφή σε πολιτικές βιώσιμης ανάπτυξης. Οι πολίτες εμπιστεύονται τις τοπικές κοινότητες, όχι τις κυβερνήσεις Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα της μελέτης είναι το ποιος θεωρείται πιο αξιόπιστος προστάτης των δασών. • Το 78% των ερωτηθέντων εμπιστεύεται τους αυτόχθονες πληθυσμούς και τις τοπικές κοινότητες,• ενώ μόλις 49% εμπιστεύεται τις εθνικές κυβερνήσεις και 42% τις εταιρείες. Δείτε επίσης: Η IKEA επενδύει στις μικρές πόλεις με το νέο μοντέλο “Lada” Επιπλέον, το 75% συμφωνεί ότι οι αυτόχθονες κοινότητες πρέπει να λαμβάνουν χρηματοδότηση για δράσεις προστασίας και αποκατάστασης των δασών. Παράλληλα, το 77% θεωρεί πως τα καλύτερα αποτελέσματα μπορούν να επιτευχθούν μέσω παγκόσμιας συνεργασίας και διεθνών συμφωνιών για τον τερματισμό της αποψίλωσης, ενώ 75% ζητεί τη δημιουργία ενός νέου σχεδίου δράσης που θα σταματήσει την καταστροφή δασών και οικοσυστημάτων. COP30: Στο επίκεντρο η προστασία των δασών και της βιοποικιλότητας Η δημοσκόπηση δημοσιεύθηκε στο πλαίσιο της συνάντησης προετοιμασίας της COP30 στη Μπραζίλια, όπου κυβερνητικές αντιπροσωπείες, αυτόχθονες πληθυσμοί και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών συζητούν τα βασικά ζητήματα που θα διαμορφώσουν την ατζέντα της Διάσκεψης.Στόχος είναι η ολοκληρωμένη αντιμετώπιση τόσο της κλιματικής κρίσης όσο και της κατάρρευσης της βιοποικιλότητας, με έμφαση στην αποψίλωση. Δηλώσεις της Greenpeace Η An Lambrechts, εμπειρογνώμονας βιοποικιλότητας της διεθνούς Greenpeace, δήλωσε: «Αν θέλουμε να διατηρήσουμε ζωντανό τον στόχο του 1,5°C, η COP30 πρέπει να καταρτίσει ένα σαφές σχέδιο δράσης για τον τερματισμό της καταστροφής των δασών έως το 2030.Τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης δείχνουν ότι οι πολίτες σε όλο τον κόσμο αναγνωρίζουν την επείγουσα ανάγκη και απαιτούν δράση από τις κυβερνήσεις τους.Δεν υπάρχει καλύτερη στιγμή για να γίνει αυτό από μια COP που πραγματοποιείται στην καρδιά του Αμαζονίου». Η Greenpeace καλεί σε τρεις άμεσες δεσμεύσεις Η οργάνωση ζητά από τους παγκόσμιους ηγέτες να αναλάβουν συγκεκριμένα και δεσμευτικά μέτρα για την προστασία των δασών: 1. Να τηρήσουν τις δεσμεύσεις και τον στόχο της UNFCCC για τερματισμό της αποψίλωσης έως το 2030, με αποφάσεις που θα υπερβαίνουν τις εθελοντικές συμφωνίες.2. Να εξασφαλίσουν άμεση χρηματοδότηση σε αυτόχθονες πληθυσμούς και τοπικές κοινότητες για δράσεις προστασίας και αποκατάστασης των δασών.3. Να σταματήσουν τη ροή χρηματοδότησης προς επιχειρήσεις ή φορείς που επωφελούνται από την καταστροφή δασικών οικοσυστημάτων. Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Κλιματικό άγχος: Τι είναι και γιατί επηρεάζει τόσο τη Generation Z